Կապույտ հազ․ ի՞նչ պետք է իմանան ծնողներն այս տարածված հիվանդության մասին

Հիվանդությունը կարող է ախտահարել ցանկացած տարիքի մարդու, սակայն հատկապես վտանգավոր է նորածինների և փոքր երեխաների համար։

Ինչպե՞ս է սկսվում կապույտ հազը

Սկզբնական շրջանում հիվանդությունը կարող է շատ նման լինել սովորական մրսածության․ երեխայի մոտ կարող են լինել քթահոսություն, թեթև հազ և երբեմն՝ ցածր ջերմություն։ Այս փուլը կարող է տևել մոտ 1–2 շաբաթ։

Այնուհետև հազը կարող է ուժեղանալ և վերածվել նոպաների։ Երեխան կարող է կարճ ժամանակահատվածում բազմիցս ուժեղ հազալ, իսկ նոպայից հետո դժվարությամբ շունչ քաշել։ Երբեմն ներշնչելիս լսվում է սուլոցանման ձայն։ Հազի նոպաներից հետո հնարավոր է նաև փսխում։

Կարևոր է իմանալ, որ հատկապես նորածինների մոտ բնորոշ «սուլոցը» կարող է չլինել։ Որոշ փոքրիկների մոտ հիմնական նշանը կարող է լինել շնչառության դժվարացումը կամ շնչառության կարճատև դադարները։

Որքա՞ն կարող է տևել

Այս հիվանդության ժամանակ հազը կարող է պահպանվել մի քանի շաբաթ և աստիճանաբար թուլանալ։ Երբեմն հազի նոպաները կարող են կրկնվել նաև ամիսներ շարունակ՝ հատկապես այլ շնչառական վարակների ժամանակ։

Ինչո՞ւ է այն վտանգավոր փոքրիկների համար

Նորածինների և փոքր երեխաների մոտ կապույտ հազը կարող է առաջացնել դժվարաշնչություն, թոքաբորբ, ջրազրկում, ցնցումներ և այլ լուրջ բարդություններ։ Հիվանդանոցային բուժման կարիքը հատկապես բարձր է կյանքի առաջին ամիսներին։

Ինչպե՞ս է բուժվում

Եթե բժիշկը կասկածում կամ հաստատում է կապույտ հազը, կարող է նշանակել հակաբիոտիկ։ Բուժումն առավել արդյունավետ է հիվանդության վաղ փուլում, քանի որ կարող է նվազեցնել հիվանդության ծանրությունը և սահմանափակել վարակի տարածումը։

Հակաբիոտիկը պետք է ընդունել միայն բժշկի նշանակմամբ։ Հիվանդության ավելի ուշ փուլում այն միշտ չէ, որ կարող է կրճատել արդեն ձևավորված հազի տևողությունը։

Ինչպե՞ս պաշտպանել երեխային

Կապույտ հազից պաշտպանվելու լավագույն միջոցը պատվաստումն է։ Պերտուսիսի դեմ պատվաստանյութը սովորաբար ներառված է համակցված պատվաստանյութերի կազմում և տրվում է երեխային ազգային պատվաստումների օրացույցի համաձայն։

Պատվաստումը չի երաշխավորում, որ պատվաստված մարդը երբեք չի վարակվի, սակայն վարակվելու դեպքում հիվանդությունը սովորաբար ավելի թեթև է ընթանում։

Ե՞րբ է պետք անհապաղ դիմել բժշկի

Հատկապես փոքր երեխայի դեպքում երկարատև կամ ուժեղացող հազը պետք է գնահատվի բժշկի կողմից։

Անհապաղ բժշկական օգնություն է անհրաժեշտ, եթե երեխան՝

• դժվարությամբ է շնչում,

• շնչառության դադարներ է ունենում,

• շուրթերը կամ մաշկը կապտում կամ մգանում են,

• չի կարողանում բավարար հեղուկ խմել,

• հազի նոպաներից հետո հաճախակի փսխում է,

• արտահայտված թուլություն կամ քնկոտություն ունի,

• ցնցումներ է ունենում։

Հատկապես զգոն պետք է լինել մինչև 6 ամսական երեխաների դեպքում, քանի որ նրանց մոտ կապույտ հազը կարող է արագ ծանրանալ։

Աղբյուրներ՝ ԱՄՆ Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոններ, Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպություն, Մեծ Բրիտանիայի Առողջապահության ազգային ծառայություն